تبليغاتX
سینمای کوردی
ئاوێنه‌یه‌ک بۆ سینمای کوردستان

ده‌وریم قیلیچ، فرات
وه‌رگێران له تورکییه‌وه:س.سه‌عدی
فیلمی دۆکۆمه‌نته‌ری"ده‌یوید تۆڵهه‌ڵدان" کاری ده‌رهێنه‌ری سویسی به ره‌چه‌ڵه‌ک کورد "مانۆ خه‌لیل"، که چیرۆکی گه‌ریلایه‌کی به ره‌چه‌ڵه‌ک سویسی پ.ک.ک به ناوی"ده‌یوید رۆیلێر" ده‌گێرێته‌وه، به هۆی گوشاره‌کانی ده‌وڵه‌تی تورکیه له سه‌ر ئه‌کرانی فه‌ستیڤالی نێونه‌ته‌وه‌یی فیلمی ئیمارات لادرا.ده‌رهێنه‌ری فیلمه‌که "مانۆ خه‌لیل"، که خۆی ئێستا له ئه‌بوزه‌بی یه، رایگه‌یاندووه که چه‌ند کاتژمێرێک به‌ر له نیشان دانی فیلمه‌که‌ی له‌ فێستیڤال، له لایه‌ن کۆمیته‌ی به‌رێوه‌به‌ری فێستیڤال پێی راگه‌یاندراوه که فیلمه‌که‌ی نیشان نادرێت.
له لێدوانی خه‌لیل دا هاتووه،" ئێواره‌ی رۆژی 12 مارس  کاتژمێر‌ 10 بریار بوو فیلمه‌که نیشان بدرێت. به‌ڵام به‌یانی هه‌ر ئه‌و رۆژه به‌رێوه‌به‌ری فه‌ستیڤال، "مه‌سعود ئه‌مرالی ئالی عه‌لی" پێی راگه‌یاندم که فیلمه‌که‌ت نیشان نادرێت، ئه‌ویش به‌و هۆیه که حکومه‌تی تورکیا له‌وباره‌وه په‌یوه‌ندی به حکومه‌تی ئیماراتی یه‌کگرتووی عه‌ره‌ب گرتووه و ئیماراتیش بریاری راگرتنی نمایشی فیلمی ئێوه‌ی داوه. به‌رپرسی فه‌ستیڤالیش له به‌رانبه‌ر ئه‌و بریاره راوه‌ستاوه به‌ڵام هیچ ئاکامێکی نه‌بووه".
خه‌لیل دوای مه‌حکوم کردنی ئه‌و بریاره، باسی له‌ دڵشکاوی ‌ئه‌و بینه‌رانه کرد که به مه‌راقه‌وه چاوه‌روانی نیشاندانی فیلمه‌که بوون. ده‌رهێنه‌ر دوای ئه‌وه که ئاماژه‌ی به بێده‌سه‌ڵاتی وڵاتی ئیماراتی یه‌کگرتووی عه‌ره‌ب له به‌رانبه‌ر تورکیه کرد، دستنیشانی کرد که ئه‌وه جارێکی دیکه نیشانی دا ده‌وڵه‌تی تورکیه چه‌نده خاوه‌ن که‌سایه‌تی‌یه‌کی قه‌ده‌غه که‌ر، دژه هونه‌ر، دژه دیالۆگ و دژ به ئازادی رامانه.
"با بزانن که کوردستان ئازاد ده‌بێت"
خه‌لیل به وه‌بیرهێنانه‌وه‌ی ئه‌وه که ئه‌و دێکومه‌نته‌ره له لایه‌ن وه‌زاره‌تی رۆشنبیری سویس و ته‌له‌ڤیزیۆنی ده‌وله‌تی ئه‌و وڵاته بودجه‌ی بۆ ته‌رخان کرابوو، سرنجی بۆ ئه‌وه راکێشا که ئه‌و فیلمه هه‌م له سویس و هه‌م له سه‌رانسه‌ری ئه‌وروپا نمایش دراوه و پێشوازیه‌کی زۆر له فیلمه‌که‌ی کراوه. له به‌رده‌وامی وته‌کانی دا خه‌لیل وتی" مل‌که‌چ بوونی کۆمیته‌ی فه‌ستیڤال له به‌رانبه‌ر گوشاره‌کانی تورکیه مێشکمی تێکه‌ڵ کرد. سه‌رده‌می ئێستا سه‌رده‌می ئازادی بیر و رامانه. سه‌رده‌می فاشیزم و دیکتاتۆرێتی نیه. ئه‌وه‌ی ده‌وڵه‌تی تورکیه تا ئێستا کردوویه‌تی ته‌نیا خنکاندنی ده‌نگی گه‌لی کورد و هونه‌رمه‌نده‌کانیه‌تی. به‌ڵام با ئه‌وه بزانن که ئه‌و قه‌ده‌غه کاریانه ته‌نیا هێز و به‌بریار بوونی زیاترمان له کار و خه‌بات دا په‌ره پێده‌دات. تورکه‌کان ئه‌گه‌ر بچنه ئه‌و په‌ری ئاسمانیش  ده‌بێ ئه‌وه بزانن که کوردستان هه‌ر ئازاد ده‌بێت. با فیلمه‌که‌ قه‌ده‌غه کرابێت به‌ڵام گه‌لی کورد و ده‌رهێنه‌ره‌کانی به سه‌دان دۆستی تریان له‌ ئاکام دا به‌ده‌ست هێنا".
چیرۆکی ئه‌و گه‌ریلا سویسی یه
فیلمی "ده‌یوید تۆڵهه‌ڵدان" داستانی ژیان و به‌سه‌رهاتی گه‌ریلایی "ده‌یوید رۆیلر"ی سویسی‌یه که 5 ساڵ له‌مه‌و‌به‌ر له ژیانێکی ئاسوده‌وه به‌ره‌‌و ژیانێکی گه‌ریلایی له پێناو ئیده‌ئاله‌کانی و تێکه‌ڵ بوون به ریزی شۆرشگێرانی پ.ک.که وه سه‌فه‌ر ده‌کات و ناوی خۆی به "ده‌یوید ئۆجالان" ده‌گۆرێت. باوکی ده‌یوید رۆیلر  پرۆفسۆرێکی زانکۆیه له سویس و هاوکات سه‌رۆکی دادگای باڵای فه‌درالی سویسه. فیلمه‌که باس له  راستی ماجه‌را‌گه‌رایی، ئیده‌ئالیست ، خه‌یالاوی یان نا قاره‌مان بوونی ده‌یوید ده‌کات.فیلم بینه‌ره‌که‌ی راکێشی پرسیارگه‌لێک له‌سه‌ر بیر و رایان سه‌باره‌ت به گوشار، شه‌ره‌فی ئینسانی، ئازادی و شه‌ر ده‌کات. دۆکۆمه‌نته‌ره‌که هه‌روه‌ها کۆمه‌لێک وێنه‌ی رۆژانه، راسته‌قینه و سرنج راکێش له بزوتنه‌وه‌ی ئازادیخوازی کورد نیشان ده‌دات.
فیلمی ده‌یوید تۆلهه‌ڵدان له مانگی فێوریه‌ی ده‌رباز بوو دا له سینه‌ماکانی سویس نیشان درا. دۆکۆمه‌نته‌ره‌که‌ی مانۆ خه‌لیل له چواره‌مین فێستیڤالی فیلمی کوردی له‌نده‌ن، فه‌ستیڤالی فیلمی کوردی به‌رلین و فه‌ستیڤالی فیلمی سۆلۆتۆرنێری سویسی  به‌شداری ببوو. 

+ نوسراوه له Wed 14 Mar 2007كاتژمێر 0:22  نوسه‌ر:  سه‌ردار سه‌عدی  |